ÖĞRENCİLERİN KARŞILAŞTIĞI 10 YAYGIN SAĞLIK SORUNU

Okul dönemi, genellikle “hastalık dönemi” olarak da biliniyor. Çocukların sık sık hastalanması da ebeveynleri endişelendiriyor. Bu rahatsızlıkların bazılarından pratik önlemlerle kaçınılırken, bir kısmından da aşılar sayesinde tamamen korunmak mümkün olabiliyor. Bu anlamda aşılanmanın önemi de bir kez daha ortaya çıkıyor.

OKULLARDA EN SIK GÖRÜLEN 10 HASTALIĞA DİKKAT!

Çocuklarını okula gönderirken birçok ebeveyni endişelendiren noktalardan biri, çocukların yakalanabileceği yaygın hastalıklardır. Bu hastalıklar çocukların derslere adaptasyonunu ve okul başarısını olumsuz etkilerken, ebeveynlere de bulaşabildiği için sıkıntılı süreçlere yol açabilir. Bu hastalıklardan bazıları aşılarla önlenebilirken, diğerleri için yapılabilecek tek şey çocuğun enfeksiyon kapma riskini önlemeye çalışmak ve bu anlamda hazırlıklı olmaktır. Okul döneminde yaygın olarak görülen hastalıklar için çocuğun enfeksiyon riskini azaltmak adına bazı adımlar atılabilmektedir.

Okul çağında görülen hastalıklar ve korunma yöntemleri şöyle sıralanabilir:

1. Soğuk algınlığı: Okul çağında çocukların sık yakalandığı hastalıklardan biridir. Soğuk algınlığı, okullar veya kreşler gibi kalabalık ve yakın temasa açık ortamlarda kolayca yayılır. Öksürük, hapşırık, burun akıntısı gibi semptomlar gösteren bu hastalıkta genelde yüksek ateş görülmez. Elleri sık sık yıkamak, elleri burun, ağız ve gözlere dokundurmamak, sınıf ortamını sık sık havalandırmamak, okullarda ortak kullanım alanlarının temizliğinden emin olmak, çocuğun C-vitaminden zengin beslenmesini ve bol sıvı alımını sağlamak soğuk algınlığı için alınabilecek önlemlerdendir.

2. Mide gribi: İshal, karın ağrısı, kusma, bazen de ateşle belirti veren mide gribi bir bağırsak enfeksiyonudur. Enfekte bir kişiyle temas sonrası veya bulaş olan yiyecek ya da su tüketimiyle bulaşır. Sık sık elleri yıkamak, yenilen sebze ve meyvelerin iyice yıkandığından emin olmak, emin olunmayan yerden bir şeyler yiyip içmemek ve okullarda ortak kullanım eşyalarının temizliğinden emin olmak mide gribinin önlemlerinden sayılabilir. Mide gribi geçirmekte olan çocuğun bol sıvı almasını, muz, ekmek, kızarmış ekmek ve yağsız makarna gibi besinlerle beslenmesini sağlamak faydalı olacaktır.

3. Bademcik iltihabı: Genelde “Streptococcus pyogenes” adlı bir bakterinin neden olduğu bu hastalık çocuklarda sıkça görülür. Çocuklar yutkunmakta zorlanır, ateşlenir ve halsiz düşer. Bunu yaşayan çocuğun mutlaka bir pediatri uzmanına görünmesi önemlidir. Reçeteli antibiyotiklerle tedavi edilmesi gereken bir hastalıktır. Çocuğun dinlenmesi, yeterli sıvı alması ve dengeli beslenmesi hızlı iyileşmesi açısından önemlidir. Korunmak için de bol sıvı içilmesi, C-vitamininden zengin beslenilmesi ve ellerin sık sık yıkanması gerekir. Çok sık bademcik iltihabı geçiren bazı çocuklarda bademciklerin alınması da önerilebilmektedir.

4. El-ayak-ağız hastalığı: Okul çağında en sık görülen hastalıklardan biridir. Son derece bulaşıcı olan bu hastalık ateş, halsizlik, boğaz ağrısı, ağız ve dil yaraları, eller ve ayaklarda kabarcıklarla kendisini gösterir. Hastalığın yayılmasını önlemek için çocuğun izole edilmesi gerekir. Yetişkinlere de bulaşır. Hastalar, öksürme ve hapşırma sonucunda damlacık yoluyla virüsü çevreye bulaştırır. Hasta kişi ile yakın temas etme, öpme, sarılma, lezyonlu deriye dokunma, ortak eşya kullanma sonucunda ya da dışkı ve idrar ile bulaşabilir. Hasta çocuklar okula gönderilmemeli, hasta kişilerden uzak durulmalı, eller sık sık yıkanmalı, hasta bireyle ortak eşya kullanılmamalı, ortam havalandırılmalı ve okullarda ortak alanların hijyeninden emin olunmalıdır.

5. Grip (Influenza): Influenza, öksürme ve hapşırma yoluyla havaya kolayca yayılan damlacıklarla bulaşan bir virüstür. Semptomlar ateş, vücut ağrıları, titreme, boğaz ağrısı, yorgunluk ve iştahsızlığı içerir. Tipik vakalarda bu semptomları evde ilaç, dinlenme ve sıvılarla yönetmek dışında bir tedavi gerekmez. Grip semptomları şiddetliyse veya çocuğun gribi komplike hale getirebilecek başka durumları varsa, bir doktora danışmak ve bazen hastaneye yatmak gerekli olabilir. Gripten korunmak için de her yıl grip aşısı yaptırılabilir. Bunun yanında kişisel hijyene dikkat etmek, ortak kullanım alanlarının temizliğinden emin olmak, sağlıklı beslenmek ve ortamın havalandırılmasını sağlamak korunma sağlayabilir.

6. Kırmızı göz: Halk arasında kırmızı göz olarak bilinen konjonktivit; göz kızarıklığı, gözde çapaklanma, akıntı, kaşıntı ve şişmeyle belirti verir. Bulaşıcıdır. Etkilenen çocuğun okula gönderilmemesi gerekir. Ellerin sık sık yıkanması, gözlerin ovuşturulmaması önleme açısından faydalı olur. Bunun yanında bulaş olan kişiyle aynı malzemeleri kullanmamak gerekir. Bu hastalıkta çocuğun yaşam kalitesi de düşer.

7. Suçiçeği: Aşılanmayan veya eksik doz aşılanan çocuklar her zaman suçiçeği riski altındadır. Suçiçeği, vücudun her yerinde kırmızı, kaşıntılı, kabarcıklı yaygın bir döküntüye neden olur. Diğer semptomlar ateş, boğaz ağrısı, baş ağrısı, iştahsızlık ve vücut ağrılarıdır. Suçiçeği virüsünü tedavi edecek bir ilaç yoktur, ancak hastalık sırasında çocuğun daha rahat etmesi için mevcut semptomlar tedavi edilebilir. Doktor tarafından önerilen losyonlar veya diğer kaşıntı giderici kremler ile ağrı kesiciler kullanılır. Önlemenin yolu 2 doz aşıdır.

8. Bit: Bitler; saça giren, kafa derisinden kanla beslenen ve saç derisine yakın noktalara yumurta bırakan küçük parazitlerdir. Bitler çok bulaşıcıdır, ancak tehlikeli değildir. Bitler, kafa derisinde aşırı kaşıntı nedeniyle küçük şişlikler ve yaralar oluşturabilir. Tedavisi ise ilaçlı şampuanları ve saç bakımlarını içerir. Korunmak için lavanta yağı ve çeşitli bit rozetleri önerilebilir.

9. Menenjit: Beyni saran zarın iltihaplanmasıyla oluşan menenjit; sağırlık, nörolojik sekeller epilepsi, zekâ geriliği, öğrenme güçlüğü ve hatta ölüme neden olabilen bir hastalıktır. Ateş, baş ağrısı, ensede sertlik, tepkisizlik, bilinç bulanıklığı, havale, titreme ve eklem ağrıları menenjit belirtileri arasındadır. Menenjit farklı bakterilerden veya virüslerden kaynaklanabilmektedir. Hastanede yatarak izlenen bu hastalıkta eğer tahlil sonuçlarında bakteriyel menenjit varsa veya doktor menenjitten şüphe ederse antibiyotik tedavisi başlanır. Menenjit hastalığı bulaşıcıdır. Öksürme, hapşırma ile bulaşabilir. Ülkemizde 3 menenjit aşısının 2’si aşı takvimimizde bulunmaktadır: Pnömokok ve Hib. Meningokok aşıları ise ACWY ve B tipi aşıları olmak üzere 2 çeşittir. Gelişmiş ülkelerde aşı takviminde yer alan bu aşılar ülkemizde de bulunmaktadır, ancak özel olarak uygulanmaktadır. Aşılama sonrasında ömür boyu bağışıklık kazanılır. El yıkama tüm hastalıklarda olduğu gibi menenjiti önleme konusunda da yardımcıdır. Kişisel hijyen eşyalarının başkalarıyla paylaşılmaması gerekir. Sağlıklı beslenmek önemlidir.

10. Öpücük hastalığı: Halk arasında öpücük hastalığı olarak bilinen bu tablo, Epstein-Barr virüs (EBV) nedeniyle ortaya çıkar. Tükürükle ve vücut salgıları yoluyla bulaşır. Çok yakın mesafeden konuşmak, tokalaşmak, aynı malzemeleri kullanmak, ortak kaptan yemek ve yakın temas nedeniyle bulaşır. Özellikle kreş çağı çocuklarını etkiler. Bademcik iltihabı, halsizlik, ateş, eklem ağrıları ve baş ağrısı gibi semptomları bulunur. Kişisel hijyenin sağlanması, eşyaları ortak kullanmamak ve ortamın havalandırılması bunun için alınabilecek önlemlerdendir.

Pandemi Bitti, Covid-19 Bitmedi!

Tüm bu hastalıklara ek olacak Covid-19 da çocukları okullarda bekleyen tehlikeler arasındadır. Çocukların bu virus hakkında bilinçli olması ve gerekli hijyen tedbirlerini alması çok önemlidir. Çocukta eğer koronavirüs belirtileri varsa okula gönderilmemeli, PCR testi ile Covid-19’a yakalanıp yakalanmadığı belirlenmeli ve gerekli önlemlerin alınması sağlanmalıdır.