ÇOCUKLARDA MORARMA NEDEN OLUR, MORARMAYA NE İYİ GELİR?

Çocuklarda vücutta morarma, kılcal damarların bir darbe veya yaralanmaya bağlı ciltaltı dokulara kan sızması ve orada sıkışması sonucu siyah, mavi, kırmızı veya morumsu izlerin oluşmasıdır. Vücuttaki morluklara genel olarak fiziksel darbe ya da yaralanma dışında vitamin eksikliği, yoğun egzersiz, aspirin, hemofili ve lösemi neden olur. Morluklar genellikle geçicidir, vücut sızan kanı yeniden emince renk değiştirirler ve zamanla kaybolurlar. Moraran bölgeye buz kompresi uygulanması veya bandaj sarılması morarmaya iyi gelen başlıca yöntemlerdendir.

Çocuklarda Vücutta Morarma Neden Olur?

Vücutta meydana gelen morlukların nedenleri; fiziksel darbe, yaralanma, vitamin eksikliği, hemofili, trombositopeni ve lösemi yanı sıra aspirin gibi bazı ilaçlardır. Bu morluklar vücutta mavi, kırmızı veya mor renkte bir leke gibi görünen renk değişimleridir.

Çocuklarda vücutta morarmaya neden olabilecek faktörler şu şekildedir:

1.       Fiziksel darbe veya yaralanma:

Çocuklarda vücuttaki morarmaların en temel sebeplerinden biri fiziksel darbeler veya meydana gelen yaralanmalardır. Özellikle fiziksel darbeye bağlı olarak ciltteki kılcal damarlar zarar görür ve böylelikle morarmalar ortaya çıkar.

2.       Vitamin-mineral eksiklikleri:

Özellikle C-vitamini eksikliği ciltte meydana gelebilecek morarmalara zemin hazırlar. Bununla birlikte K-vitamini eksikliği ve demir eksikliği anemisi de vücutta morarmalara neden olabilecek nedenler arasındadır.

3.       Hemofili:

Hemofili, kanın pıhtılaşma yeteneğini bozan kalıtsal bir hastalık olarak bilinir. Bu bozukluk nedeniyle hemofili hastalarının yaşadığı basit yaralanmalarda bile derinin altında kanama belirtisi gösteren morluklar yaşanabilir.

4.       Trombositopeni:

Trombositopeni, kandaki trombosit düşüklüğü anlamına gelir. Kandaki trombosit düşüklüğünün belirtilerinden biri de vücuttaki morarmaları daha da kolaylaştırmasıdır.

5.       Demir eksikliği anemisi:

Demir eksikliği yaşayan çocukların özellikle dudaklarında morluklar ortaya çıkabilir. Bu morluklar, anemisi olmayan çocuklara nazaran çok daha kolay bir şekilde ortaya çıkar.

6.       Cushing sendromu:

Kanda çok fazla kortizol bulunması durumu Cushing sendromu olarak ifade edilir. Kortizol hormonunun fazlalığı da cildi daha hassas bir hale getirir ve vücutta morarmalar ortaya çıkar.

7.       Kullanılan ilaçlar:

Aspirin veya kan sulandırıcı kullanan çocukların cildi morarmaya karşı daha hassas olur. Böylelikle vücutta morarmalar ortaya çıkabilir.

8.       Vaskülit (damar iltihabı):

Kan damar duvarlarının iltihaplanması olarak tanımlanan vaskülit vakalarında da ciltte morarmalar meydana gelebilir.

9.       Lösemi (kan kanseri) ve tedavisi:

Lösemi hastalığının yaygın görülen belirtilerinden biri vücutta meydana gelen morarmalar ve kolay kanamalardır.

Çocuklarda Bacakta Morarma Neden Olur?

Çocuklarda bacakta morarma; fiziksel darbe, burkulma, vitamin eksikliği ve yoğun egzersiz gibi yaygın nedenlerle birlikte, kan sulandırıcı ilaç kullanımı, trombositopeni, damar iltihabı, karaciğer hastalıkları, otoimmün durumlar, hemofili ve kanser gibi nedenlerle de görülebilen bir durumdur.

Çocuklarda bacaklarda meydana gelen morarmaların nedenleri şöyle sıralanabilir:

1. Fiziksel darbe alınması veya yaralanma

2. Vitamin eksikliği

3. Trombositopeni

4. Aspirin veya kan sulandırıcı ilaçlar

5. Hemofili

6. Karaciğer hastalığı

7. Lösemi (kan kanseri)

8. Vaskülit (damar iltihabı)

9. Yoğun egzersiz

Çocuklarda Dudaklarda Morarma Neden Olur?

Çocuklarda dudaklarda morarmanın nedenleri soğuğa maruz kalma, darbe alma, dudağı ısırma, demir eksikliği, allerji, kan pıhtılaşma bozuklukları, kan oksijen seviyesinin azalması veya buna bağlı siyanoz gelişmesidir. Daha nadir olarak görülen dudak kanseri de morarmaya neden olabilmektedir.

Çocularda dudaklarda morarma genellikle şunlara bağlı ortaya çıkar:

• Demir eksikliği (yaygın)

• Ağırı soğuğa maruz kalınması

• Yaralanma,darbe alma

• Dudağın sert bir şekilde ısırılması

• Enfeksiyon

• Allerjik reaksiyonlar

Çocuklarda Aniden Morarma Neden Olur?

Hiçbir travmaya bağlı olmadan ya da çok hafif travmalar sonrası görülen ani morarmalar hastalık belirtisi olabilir. Bu doğrultuda ciltte spontan, kendiliğinden oluşan morarmalar ihmal edilmeden uzman bir doktora gösterilmelidir. Bu adım, ileride yaşanabilecek ciddi rahatsızlıkların önlenebilmesi bakımından önemlidir.

Çocuklarda Morarmaya Ne İyi Gelir?

Ciltte meydana gelen morarmalarda, morarmanın seviyesine bağlı olarak moraran bölgeye buz kompresi yapılması önerilir. Buz kompresinin dışında, moraran bölgenin kalp seviyesinde veya üstünde tutulması kan akışını hızlandırarak morarmanın şiddetini ve varsa ağrıyı azaltır. Ayrıca moraran bölgenin çevresine bandaj da sarılabilir.

Ancak morarmaların şiddetli olduğu durumlarda bu durum hastalık göstergesi olabilir. Bu gibi durumlarda hastalığın tedavisi veya varsa vitamin-mineral eksikliği durumunda takviyeler önerilir.

Morarmaya iyi gelen yöntemler şu şekilde sıralanabilir:

1. Moraran bölge kalp seviyesinde veya üstünde tutulabilir

2. Morarma olan bölgeye buz kompresi yapılabilir

3. Moraran bölgenin çevresine bandaj sarılabilir

4. Eksiklikleri durumunda C-vitamini, K-vitamini ve demir takviyeleri alınabilir

5. Ağrı varsa ağrı kesiciler kullanılabilir

6. Mümkün olduğunca dinlenilmelidir

Çocuklarda Vücutta Morarma Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

1.       “Morarma çeşitleri nelerdir?”

3 çeşit morarma söz konusudur.

a.       Deri altı morarma: Deri altı, cildin hemen altında oluşan bir morluktur.

b.      Kas içi morarma: Kas içinde meydana gelen morluklar cildin altındaki bir kasta gerçekleşir.

c.       Kemiklerde morarma: Kemiklerde meydana gelenler ise periosteal şeklinde ifade edilebilir.

2.       “Kanser türleri morarmaya neden olur mu?”

Bazı lösemi türleri, lenf bezi tümörleri veya kemik iliği kanserleri de morarmalara neden olabilir. Bu hastalıklarda ciltte kolay morarmanın yanı sıra diş eti kanamaları, burun kanamaları veya herhangi başka bir yerden kanama olabilir. Hiçbir sebep olmadan burun kanaması, fırçalandıktan sonra diş etlerinde çok miktarda kanama, küçük kesikler veya sıyırıklarda çok yoğun ve uzun süre kanama yaşanıyorsa mutlaka doktora başvurulmalıdır.

3.       “Hangi ilaçlar vücutta morarmaya neden olur?”

Aspirin veya herhangi bir kan sulandırıcı kullanan çocukların vücutlarında morarma oluşması beklenen bir durumdur. Kan sulandırıcı ilaçlar başta olmak üzere kullanılan birçok ilaç kolay morarmaya neden olabilmektedir. Halk arasında kortizon adı verilen steroidler ve depresyon tedavisinde kullanılan anti-depresan ilaçlar da morarmaya neden olabilir. Ayrıca çinko ve balık yağı gibi bazı gıda takviyeleri de trombosit adı verilen pıhtılaşma hücrelerini düşürerek veya işlevlerini bozarak ciltte morarmalara zemin hazırlayabilmektedir. İlaç kullanan kişiler ciltlerinde morarma gördüklerinde ilaçları kesmek yerine doktora başvurmaları daha sağlıklıdır.

4.       “Aşırı güneşlenme morarma meydana getirir mi?”

Aşırı güneşlenmek de vücutta morarmayı tetikleyebilir. Bunun nedeni aşırı güneşlenmenin cildi ve altındaki küçük damarları zayıflatmasıdır. Güneş kaynaklı morarmalar diğerlerinden biraz daha farklıdır. Çarpma veya vurma sonucu oluşmayan güneş morarmaları üzerine dokunulduğunda hassasiyet ve ağrı yaratabilmektedir. İyileşmeleri de uzun süren güneş morlukları genellikle el ve kol arkalarında görülür.

5.       “Morarma nasıl geçer?”

Moraran bölgenin kalp hizasının üstünde tutulması, ilgili bölgeye buz kompresi uygulamak ve moraran bölgeye sıkı olmayacak şekilde bandaj sarılması morarmanın geçmesi için işe yarar başlıca yöntemlerdir.